Toch weer Bunschoten. Geweld tegen agenten, kindermishandeling, homo’s pesten door gemeenteambtenaren. In de Schilderswijk zijn ze beter ingeburgerd,’ twitterde politiek verslaggever Wouke van Scherrenburg nadat tweelingdorp Bunschoten-Spakenburg een paar jaar geleden de landelijke kranten weer eens haalde. En al in 1932 schreef de Nieuwe Utrechtsche Courant over Spakenburg: ‘Het dorp van messen en haat!’

Media hebben dat gekke dubbeldorp aan de voormalige boorden van de Zuiderzee nooit kunnen plaatsen. Spakenburgers zouden allemaal strenggelovig zijn, en messentrekkers, opvliegende vissers en hooligans. Ze snuiven volgens velen onversneden coke en zwemmen niet op zondag. Maar stunten IJsselmeervogels (‘de Rooien’) en Spakenburg (‘de Blauwen’) door als amateurclub door te dringen tot de halve finale van de knvb-beker, dan worden Spakenburgers plots omschreven als karaktervoetballers, ondernemers, oersterk, veerkrachtig en gul. Eén voor allen, allen voor één. Dat hebben de Duitsers in de oorlog ook al ontdekt!

Een mediastorm die waait over Bunschoten-Spakenburg is óf azijnzuur óf mierzoet. Journalist Sjaak van de Groep, een rasechte Spakenburger, ergert zich er al jaren aan zoals alleen een Spakenburger dat kan doen: met stemverheffing en scheldend. Is er ook een middenweg, vraagt hij zich af, of zeggen deze twee extremen echt iets over de Spakenburger? Van de Groep onderzoekt in Spakenburg gefileerd de mythes over zijn dorpsgenoten. Wat is er waar van de verhalen die rondzingen over Spakenburg? Hij neemt zijn vlijmscherpe bottermes in de hand, fileert zijn dubbeldorp en laat zien: Spakenburg, zo is het.

Van de Groep vertelt over zijn eigen koerswijziging — van vrachtwagenchauffeur naar journalist en schrijver — een sprong die treffend overeenkomt met de noodgedwongen overstap die Spakenburg ooit maakte van visserij naar industrie.

De schrijver en historicus gaat verder in op de inhoud en de totstandkoming van zijn boek rijk aan geschiedenis en verhalen. Aan de hand van een schilderij, een vlijmscherp bottermes en een schaakbord duikt hij de geschiedenis in van zijn eeuwenoude tweelingdorp Bunschoten-Spakenburg. ,,Absolute must read!”, zegt Hugo Bol over Spakenburg gefileerd. ,,Sjaak van de Groep weet alles (en dat is veel) wat Bunschoten-Spakenburg zo bijzonder maakt in al haar facetten weer te geven. Literair vermaak gegarandeerd! Dit doet hij met verbluffend veel historische kennis onder meer over onze visserij en voetbal, over families en bijzondere gebeurtenissen, maar tevens durft de auteur met een scherpe pen de valkuilen van onze gemeenschap te benoemen.”

,,Het beste boek ooit over Spakenburg geschreven”, beoordeelde Spakenburger Wouter van Halteren Spakenburg gefileerd. De eerste druk is inmiddels uitverkocht. ,,Spakenburg gefileerd is een overdadig koekhappen, geheel in de traditie van Spakenburgs hart, de onweerstaanbare lekkernij waarvan je gauw te veel eet”, recenseerde Reformatorisch Dagblad. ,,Van de Groep deed grondig onderzoek, maar wilde te veel. Het boek is een autobiografie, dorpsgeschiedenis, apologie, reportage, onderzoeksverslag en hallucinerend geloofsleven ineen. En dus krijgt de lezer een smakelijk geschreven grabbelton vol bizarre anekdotes, schilderachtige figuren en vreemde gebeurtenissen.”